Tijdens de Hannover Messe 2026 presenteerde Festo een visie op de toekomst van industriële automatisering: minder complexiteit, meer samenhang en vooral snellere toegang tot kennis. Met een combinatie van een door AI aangedreven assistent en een geïntegreerde automatiseringsaanpak probeert het bedrijf een antwoord te formuleren op een probleem dat in vrijwel elke fabriek speelt: systemen worden krachtiger, maar ook moeilijker te overzien.
Van zoeken naar direct weten
Een interessante aankondiging is de introductie van de zogeheten Virtual Assistant. Waar engineers en technici traditioneel veel tijd kwijt zijn aan het doorzoeken van documentatie, datasheets en handleidingen, moet deze AI-assistent dat proces drastisch verkorten.
De assistent is specifiek ontwikkeld voor automatiseringstechniek en werkt uitsluitend met gevalideerde, interne data. In plaats van het open internet af te struinen, raadpleegt het systeem onder meer handleidingen, CAD-bestanden, normen en engineeringdocumentatie. Daarmee wordt een belangrijk probleem van generatieve AI vermeden: het risico op onjuiste of verzonnen antwoorden.
Dat maakt de toepassing vooral interessant voor industriële omgevingen, waar betrouwbaarheid zwaarder weegt dan creativiteit. De Virtual Assistant “denkt als een engineer” doordat hij technische context begrijpt, zoals productfamilies, varianten en compatibiliteit tussen componenten.
In de praktijk betekent dit dat een onderhoudsmonteur of engineer een probleem kan beschrijven zoals hij dat ook aan een collega zou uitleggen. Hoe specifieker de vraag – bijvoorbeeld met productcodes of technische termen – hoe gerichter het antwoord. Het systeem levert vervolgens niet alleen uitleg, maar ook directe links naar relevante tools of documentatie.
24/7 ondersteuning in een schaarse arbeidsmarkt
De timing van deze ontwikkeling is niet toevallig. In de industrie is het tekort aan technisch personeel al jaren een structureel probleem. Tegelijkertijd neemt de complexiteit van installaties toe door digitalisering, software-integratie en de opkomst van AI.
Een digitale assistent die continu beschikbaar is, kan in dat spanningsveld een rol spelen. De Festo-oplossing is 24 uur per dag beschikbaar en kan daardoor ook ondersteuning bieden tijdens ploegendiensten of bij storingen buiten kantooruren.
Daarbij richt de toepassing zich niet alleen op engineers, maar ook op andere rollen binnen de industrie, zoals technisch inkopers, IT-specialisten en servicepersoneel. De gemene deler: sneller toegang krijgen tot betrouwbare informatie, zodat beslissingen beter onderbouwd kunnen worden.
De oplossing houdt ook expliciet rekening met Europese regelgeving. De verwerking van data blijft binnen de systemen van Festo en gebruikersgegevens worden niet gebruikt om het AI-model verder te trainen. Daarmee sluit de toepassing aan bij eisen uit onder meer de AI Act en de AVG.
Automatisering zonder frictie
Naast de AI-assistent presenteerde Festo een bredere visie op automatisering onder de noemer ‘Seamless Automation’. Waar de Virtual Assistant zich richt op kennis en ondersteuning, gaat deze aanpak over de manier waarop systemen met elkaar samenwerken.
De kern van het concept: het integreren van elektrische en pneumatische automatisering, software en AI in één samenhangend geheel. Dat gebeurt via een open systeemarchitectuur, waarin componenten – ook van verschillende leveranciers – met elkaar verbonden zijn.
Het doel is om data zonder onderbreking door de hele keten te laten stromen: van individuele componenten tot aan het besturingssysteem en hogerliggende applicaties. Daarmee ontstaat een omgeving waarin systemen elkaar automatisch herkennen en samenwerken.
Volgens Festo zorgt deze aanpak voor een meer consistente en voorspelbare werking van installaties. Door gebruik te maken van gestandaardiseerde protocollen en een uniforme architectuur kunnen verschillende onderdelen eenvoudiger worden geïntegreerd.
Minder engineering, meer standaardisatie
Een belangrijk effect van deze ‘naadloze’ integratie is dat de benodigde engineeringinspanning afneemt. In veel industriële projecten gaat nog altijd veel tijd zitten in het koppelen van systemen, het programmeren van interfaces en het oplossen van compatibiliteitsproblemen.
Door te werken met een modulair systeem en uniforme principes wil Festo dat proces vereenvoudigen. Productselectie, ontwerp en inbedrijfstelling moeten sneller en minder foutgevoelig worden.
Dat sluit aan bij een bredere trend in de industrie, waarin standaardisatie en herbruikbare bouwstenen steeds belangrijker worden. Niet alleen om kosten te verlagen, maar ook om flexibiliteit te vergroten. Productielijnen moeten immers steeds vaker worden aangepast aan wisselende marktvraag.
Data als verbindende factor
Zowel de Virtual Assistant als Seamless Automation draaien in de kern om data. In het ene geval gaat het om het ontsluiten van bestaande kennis, in het andere om het verbinden van systemen en processen.
Wat opvalt, is dat Festo inzet op een gesloten en gecontroleerde dataomgeving. In plaats van afhankelijk te zijn van externe platforms of generieke AI-modellen, blijft de data binnen de eigen infrastructuur. Dat past binnen de groeiende aandacht voor digitale soevereiniteit en controle over bedrijfsgegevens.
Tegelijkertijd blijft de architectuur open genoeg om systemen van derden te integreren. Juist die combinatie – gesloten waar nodig, open waar mogelijk – lijkt bepalend voor de haalbaarheid van dergelijke oplossingen in de praktijk.
Complexiteit als rem op innovatie
De aankondigingen raken aan een fundamenteel probleem in de industrie: complexiteit is steeds vaker een rem op innovatie. Nieuwe technologieën bieden veel mogelijkheden, maar maken systemen ook moeilijker te beheren.
Door automatisering ‘eenvoudiger’ te maken, probeert Festo die rem weg te nemen. Dat gebeurt niet door functionaliteit te beperken, maar door die functionaliteit beter te organiseren en toegankelijker te maken.
De Virtual Assistant verlaagt de drempel tot kennis, terwijl Seamless Automation de technische samenhang vergroot. Samen vormen ze een poging om de kloof te overbruggen tussen wat technologisch mogelijk is en wat in de praktijk beheersbaar blijft.
Richting een meer autonome industrie
Hoewel de gepresenteerde oplossingen nog niet volledig autonoom opereren, wijzen ze wel in die richting. AI wordt niet langer alleen ingezet voor analyse of ondersteuning, maar krijgt een actievere rol in het dagelijks werk van engineers en technici.
De stap van informatie zoeken naar direct toepasbare antwoorden is daarbij een belangrijke ontwikkeling. Net als de verschuiving van losse systemen naar geïntegreerde ecosystemen.
Of deze aanpak daadwerkelijk leidt tot minder complexiteit in de praktijk, zal afhangen van de implementatie. Maar de richting is duidelijk: automatisering moet niet alleen krachtiger worden, maar ook begrijpelijker en beter beheersbaar.
Met de aankondigingen op de Hannover Messe 2026 laat Festo zien dat die twee doelen steeds meer hand in hand gaan.